Hướng Dẫn Cúng Giao Thừa 30 Tết Chi Tiết: Thời Gian, Mâm Cúng Trong Nhà – Ngoài Trời, Văn Khấn Chuẩn Truyền Thống

Cúng giao thừa 30 Tết là lễ Trừ tịch quan trọng nhất trong năm, diễn ra vào giờ Tý (23h00) đêm 30 Tết để tiễn năm cũ, nghênh năm mới và mời tổ tiên cùng chư vị thần linh về nhà sum vầy. Nếu năm tháng thiếu, lễ cúng được tiến hành vào đêm 29 Tết theo cùng nguyên tắc. Bài viết dưới đây cung cấp hướng dẫn đầy đủ về ý nghĩa, thời gian, quy trình nghi thức, mâm cúng chi tiết cho cả trong nhà và ngoài trời, cùng văn khấn chuẩn truyền thống để gia đình chuẩn bị trọn vẹn đêm giao thừa.

Sau đây, nội dung sẽ triển khai chi tiết khái niệm cúng giao thừa, xác định giờ cúng chính xác cùng ý nghĩa cốt lõi của lễ hội này. Tiếp theo, bài viết trình bày quy trình nghi thức đúng thứ tự từ cúng ngoài trời đến trong nhà, từng bước thực hiện từ dọn bàn thờ, bày mâm, đắp hương, khấn vái cho đến xin xăm, hái lộc. Các phần sau sẽ đi sâu vào chi tiết vật phẩm mâm cúng, văn khấn đầy đủ và các lưu ý kịêng kỵ cần tránh.

Hãy cùng tìm hiểu kỹ từng khía cạnh để đêm giao thừa diễn ra trang trọng, đón chúc an lành, hạnh phúc cho năm mới.

Cúng giao thừa 30 Tết là gì? Thời gian thực hiện và ý nghĩa cốt lõi?

Cúng giao thừa 30 Tết (Lễ Trừ tịch) là nghi thức tôn giáo dân gian Việt Nam diễn ra vào lúc giao giữa hai năm, nhằm tiễn gửi năm cũ, nghênh đón năm mới và mời tổ tiên, chư vị thần linh về nhà sum vầy Tết cùng con cháu.

Định nghĩa lễ cúng giao thừa (Lễ Trừ tịch) và khái niệm “nghênh tân, tiễn cửu”

Lễ cúng giao thừa còn gọi là Lễ Trừ tịch – “Trừ” nghĩa là trừ đi, tống khứ; “Tịch” chỉ đêm 30 tháng Chạp (hoặc 29 nếu tháng thiếu). Đây là khoảnh khắc giao thừa giữa năm cũ và năm mới, moment thiêng liêng nhất trong chuỗi lễ hội Tết Nguyên đán. Khái niệm “nghênh tân, tiễn cửu” thể hiện triết lý chu trình thời gian: tiễn cửu là gửi gắm những lo toan, đau khổ, xui xẻo của năm cũ qua lửa hương, khói vàng; nghênh tân là đón chào may mắn, an khang, thịnh vượng cho năm mới. Người Việt tin rằng đêm giao thừa, cõi âm và cõi dương giao thông, tổ tiên về sum vầy, Thần chủ, Thổ công, chư vị phong thổ xuống phúc cho gia chủ. Do đó, mâm cúng giao thừa phải trang trọng, đầy đủ nhất trong năm để bày tỏ lòng thành, hiếu thảo và cầu mong sự che chở.

Xác định giờ cúng chính xác: Giờ Tý (23h00) đêm 30 Tết, trường hợp tháng thiếu cúng ngày 29

Giờ cúng giao thừa chuẩn là giờ Tý (từ 23h00 đến 1h00 sáng) đêm 30 tháng Chạp. Theo tín ngưỡng truyền thống, giờ Tý là lúc một dương sinh, âm cực chuyển dương, trời đất giao hòa – thời điểm linh thiêng nhất để cúng bái. Gia chủ nên hoàn tất việc bày mâm, đắp hương trước 23h00 để kịp khấn vào đúng lúc giao thừa. Nếu năm đó tháng Chạp thiếu (chỉ có 29 ngày), lễ cúng giao thừa được tiến hành vào đêm 29 Tết, vẫn đúng giờ Tý. Không được cúng sớm hơn giờ Tý (trước 23h) vì năm cũ chưa kết thúc, cũng không nên cúng quá muộn sau 1h00 sáng (đã qua giờ Tý, mất thời điểm giao hòa). Một số gia đình ở miền Nam có thói quen cúng ngay lúc 12h00 đêm (theo giờ phương Tây), nhưng theo phong tục Việt, ưu tiên tuyệt đối giờ Tý âm lịch.

Giải thích ý nghĩa: Tiễn năm cũ, mời tổ tiên và chư vị thần linh về nhà sum vầy Tết

Ý nghĩa cốt lõi của lễ cúng giao thừa gồm ba trụ cột: Tiễn năm cũ – mời tổ tiên – khấn vái chư thần. Thứ nhất, tiễn năm cũ: qua khói hương, lửa vàng, gia chủ xin xóa bỏ tai họa, bệnh tật, xui xẻo của năm cũ, không mang theo sang năm mới. Thứ hai, mời tổ tiên: theo đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, đêm giao thừa là lúc hồn vía tổ tiên được phép về nhà ăn Tết cùng con cháu. Mâm cúng trong nhà phải có món tổ tiên thích khi còn sống (món thừa tình) để tỏ lòng hiếu. Thứ ba, khấn vái chư vị thần linh: Thần chủ (cái ngõ), Thổ công (cái đất), Ngũ phương.Long trình, Cô hồn… để xin an lành cho nhà cửa, vạn sự như ý, kinh doanh buôn bán phát tài. Lễ cúng giao thừa không chỉ là nghi thức hình thức mà là cầu nối tâm linh, gắn kết thế hệ, nhắc nhở con cháu gốc rễ, truyền thống민 tộc.

Quy trình nghi thức cúng giao thừa đúng thứ tự và bước thực hiện như thế nào?

Quy trình cúng giao thừa tuân thủ nguyên tắc “ngoài trước, trong sau”: cúng ngoài trời (Thiên, Địa, Thần chủ, Thổ công, Cô hồn) trước, sau đó mới cúng trong nhà (Tổ tiên, Tiên tổ, Hương chủ, Ôn linh), đảm bảo trình tự tôn sùng đúng đạo lý dân gian.

Nguyên tắc thứ tự: Cúng ngoài trời (Thiên, Địa, Thần chủ) trước, cúng trong nhà (Tổ tiên, Hương chủ) sau

Thứ tự cúng phản ánh tư duy “Thiên – Địa – Nhân” và quy tắc “ngoài vào trong”. Trước hết, cúng Trời (Ngọc Hoàng, chư vị Thượng đế) và Địa (Hậu Thổ, chư vị Địa thần) tại bàn thờ ngoài trời – biểu tượng cõi rộng lớn, che chở萬 vật. Tiếp theo, cúng Thần chủ (Thần cửa, Thần ngõ) và Thổ công (Thổ địa chính thần) – những vị trực quản cái ngõ, cái đất nơi gia đình sinh sống. Cuối cùng ngoài trời, cúng Cô hồn (vong linh, hồn ma không chủ) – biểu hiện lòng từ bi, không để linh hồn nào đói khổ ngày Tết. Sau khi dọn mâm ngoài trời xong, gia chủ mới vào trong nhà cúng Tổ tiên (Cao táng, Tiền tổ), Hương chủ (người cầm đầu dòng dõi), Ôn linh (các vị tiên tổ xa xôi). Việc đảo thứ tự (cúng trong trước, ngoài sau) bị coi là thiếu tôn nghiêm, có thể khiến Thổ công, Thần chủ “chưa kịp nhận lễ” mà tổ tiên đã ăn trước, gây mất phúc đức.

Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Cúng Dường Đúng Pháp: Nguyên Tắc, Đối Tượng Và 3 Loại Bố Thí Chuẩn Chỉnh Theo Chánh Pháp Phật Giáo

Hướng dẫn từng bước: Dọn dọn bàn thờ, bày mâm cúng, đắp hương, khấn vái, xin xăm, hái lộc, dọn dọn mâm cúng

Quy trình chi tiết gồm bảy bước liên mạch:

Bước 1: Dọn dọn bàn thờ và không gian cúng. Trước giờ Tý ít nhất 30-60 phút, gia chủ quét dọn sạch sẽ bàn thờ ngoài trời và trong nhà. Rửa sạch bình hoa, khay hương, bát bát, đĩa đĩa. Bố trí lại vị thần, danh vị tổ tiên ngay ngắn, đúng thứ tự. Đặt nến, đèn油 (hoặc đèn điện) hai bên bàn thờ. Chuẩn bị sẵn xăm tre, sách vàng mã, khay hái lộc.

Bước 2: Bày mâm cúng. Mâm ngoài trời bày trước: khay ngũ quả, bánh chưng, xôi gấc, mứt, quả ngon, đồ ăn mặn (giò, chả, gà luộc), rượu, trà, nước, trầu cau, vàng mã cho từng vị. Mâm trong nhà bày sau: bữa cơm năm (cơm, canh, món mặn, món mặn), bánh chưng, xôi, ngũ quả, đồ uống, món thừa tình. Vàng mã phân biệt rõ: vàng mã Thần chủ, Thổ công, Cô hồn cho mâm ngoài; vàng mã Cao táng, Tiên tổ, Hương chủ, Ôn linh cho mâm trong.

Bước 3: Đắp hương. Gia chủ đứng thẳng, trang trọng, hai tay ôm chum hương (số hương lẻ: 1, 3, 5, 7, 9 que tùy quy mô). Đắp hương vào lò, cúi đầu niệm kín: “Nam mô A Di Đà Phật” (3 lần) hoặc “Con lạy chín phương trời, mười phương Chư Phật, chư vị Thần linh…”. Đắp xong, cúi chào ba lần.

Bước 4: Khấn vái (đọc văn khấn). Mở văn khấn tương ứng (khấn ngoài trời trước, khấn trong nhà sau). Đọc to, rõ ràng, không vội, không lén lút. Khấn xong, cúi chào ba lần mỗi vị hoặc chung ba lần tùy phong tục địa phương.

Bước 5: Xin xăm. Sau khi khấn xong, gia chủ xin xăm để hỏi phép các vị đã “ăn” xong chưa. Cầm hai que xăm, quỳ gối, niệm: “Con xin xăm hỏi tên vị đã dùng phước chưa? Nếu đã dùng, xin cho con que xăm dương/dương, âm/âm, âm/dương”. Đổ xăm lên sàn. Nếu được phép (xăm dương: một que ngửa, một que úp), sang bước 6. Nếu chưa (xăm âm: hai que úp), đợi thêm 10-15 phút rồi xin lại, tối đa 3 lần.

Bước 6: Hái lộc. Sau khi xin xăm được phép, gia chủ hái lộc: lấy một ngọn hương vừa đắp (hoặc hương mới), đốt cháy, đặt vào bình hoa hoặc khay lộc. Cúi chào, xin ơn phước, hương lửa mang lại may mắn, an lành cho năm mới. Một số nơi hái lộc bằng cách lấy một ít xôi gấc, ngũ quả, vàng mã rơi rụng đặt vào túi lộc hoặc khay riêng.

Bước 7: Dọn dọn mâm cúng. Thường dọn mâm ngoài trời sau 12h00 đêm (giờ Sửu) hoặc sáng 1/1. Mâm trong nhà dọn sau mâm ngoài hoặc sáng 1/1. Dọn theo thứ tự ngược lại: trong nhà trước, ngoài trời sau (hoặc cùng lúc). Rước vàng mã: đốt vàng mã từng vị, rơi rụng vào lò đốt hoặc bát hương. Phân chia xôi gấc, ngũ quả, đồ ăn cho con cháu, hàng xóm ăn xông đất. Dọn sạch bàn thờ, cất đồ dùng.

Trang phục và thái độ người chủ lễ: Trang trọng, sạch sẽ, tâm tinh cầu mong an lành

Người chủ lễ (thường là ông cha, bà mẹ hoặc người lớn tuổi nhất nam giới trong gia đình) cần chuẩn bị kỹ lưỡng về trang phục và tâm thế. Trang phục: Mặc áo dài, vest, hoặc quần áo lịch sự, màu sắc trang nhã (đỏ, vàng, nâu, trắng), tránh mặc đồ rách, bẩn, quá ngắn, quá hở. Đi ủng, khăn quàng nếu trời lạnh. Nữ giới mặc áo dài hoặc trang phục trang trọng, không trang điểm quá đà. Vệ sinh cá nhân: Tắm gội sạch sẽ trước khi cúng, răng miệng sạch, không ăn mồi, hút thuốc, uống rượu bia trước giờ cúng. Thái độ tâm thế: Tâm tinh, thành kính, không nói chuyện phiếm, không dùng điện thoại, không đi lại lung tung khi đang khấn. Tâm niệm cầu mong: năm mới gia đình an khang, con cháu khỏe re, học giỏi, việc làm suôn sẻ, kinh doanh phát tài, cha mẹ sống lâu, họ hàng hòa睦. Người chủ lễ là đại diện gia đình giao tiếp với cõi thần linh, vì vậy lòng thành quyết định phần lớn ý nghĩa của lễ cúng. “Lễ nhẹ tình nặng” – dù mâm cúng có đơn giản, nhưng nếu chủ lễ thành tâm, chư vị vẫn nhận lấy và ban phước.

Mâm cúng giao thừa gồm những gì? Chi tiết vật phẩm cho mâm trong nhà và ngoài trời

Mâm cúng giao thừa được chia thành hai mâm riêng biệt: mâm ngoài trời cúng Trời, Địa, Thổ công, Cô hồn và mâm trong nhà cúng Tổ tiên, Tiên tổ, Hương chủ, mỗi mâm có vật phẩm và ý nghĩa riêng biệt. Việc phân biệt rõ ràng hai mâm này đảm bảo đúng nghi thức “nghênh tân, tiễn cửu” và thể hiện sự tôn trọng đối với từng đối tượng thờ phụng.

Để chuẩn bị đầy đủ, chủ nhà cần nắm vững danh sách vật phẩm bắt buộc chung và đặc thù cho từng mâm, tránh việc thừa thiếu làm mất solemn của lễ cúng.

Vật phẩm bắt buộc chung cho cả hai mâm cúng

Có thể bạn quan tâm: Tìm Hiểu Cúng Dường Y Phục: Khái Niệm, Công Đức, Quy Trình Làm Y Và Những Lưu Ý Quan Trọng

Dù là mâm ngoài trời hay trong nhà, có những vật phẩm “bắt buộc” xuất hiện trên bàn thờ để thể hiện sự thành kính và đầy đủ ngũ hành. Những vật phẩm này là nền tảng của mọi lễ cúng truyền thống Việt Nam.

• Hương, hoa, nến: Hương (hương que hoặc hương trầm) là cầu thông tinh thần; hoa tươi (hoa hồng, hoa cúc, hoa lý) tượng trưng cho sự tươi mới, vinh hoa; nến (đèn lửa) đại diện cho Hỏa hành, ánh sáng soi đường cho tổ tiên và thần linh.
• Trầu, cau, rượu, nước: Trầu cau là vật lễ cốt lõi trong văn hóa Việt, biểu thị sự trân trọng; rượu (rượu trắng, rượu nếp) và nước sạch (nước lọc hoặc nước suối) dùng để dâng hiến, mời chư vị hưởng.
• Vàng mã: Vàng cho Trời (vàng mã Trời), vàng cho Địa/Thổ công (vàng mã Địa), vàng cho Tổ tiên (vàng mã Tổ tiên), vàng cho Ôn linh/Cô hồn. Mỗi loại có hình dáng, kích thước và ký hiệu in sẵn khác nhau, không được dùng lẫn lộn.
• Khổ qua (Mướp đắng): Đặt trên mâm cúng với ý nghĩa “khổ qua” – khổ đâu qua đấy, năm cũ đã qua những khó khăn, năm mới mong mọi sự suôn sẻ, bình an. Thường dùng 1 quả khổ qua tươi, để nguyên cuống.

Chi tiết mâm cúng ngoài trời: Cúng Trời, Địa, Thổ công, Cô hồn

Mâm cúng ngoài trời (thường bày ở sân, ban công hoặc cửa ngõ) là lễ cúng “dân gian” rộng lớn, mời chư vị Thần linh, Thổ địa chủ quản đất nhà và các hồn ma cô hồn đến hưởng tế. Do đó, mâm cúng ngoài trời bắt buộc phải có đồ mặn (thịt, cá) – gọi là mâm mặn, thể hiện sự hào phóng, không keo kiệt với thần linh và cô hồn.

Cấu trúc mâm ngoài trời chuẩn gồm:
1. Bánh chưng / Bánh tét: 1 cặp (2 cái) hoặc 1 cái, biểu trưng cho Tròn phương (Trời tròn, Đất phương) và ơn cha mẹ sinh thành.
2. Xôi gấc: 1 đĩa hoặc 1 bát, màu đỏ rực may mắn, hồng vận, thường rắc mè rang, muối vừng lên mặt.
3. Mứt Tết, kẹo, hạt: Mứt bí, mứt dừa, mứt gừng, hạt dưa, hạt hướng dương… bày trên khay đẹp mắt để “ngọt ngào” năm mới.
4. Trái cây theo mùa: Sáu mâm quả (hoặc 5 loại quả ngũ hành), chọn quả to, đẹp, chín mọng, không dập nát.
5. Đồ ăn mặn (Quan trọng nhất): Giò lụa, chả quế, gà luộc (hoặc gà quay) để nguyên con, dưa hành, dưa món. Ở miền Bắc thường có thêm nem rán, chả mực; miền Nam có thêm thịt kho trứng, canh khổ qua hầm xương. Số lượng món mặn thường là số lẻ (3, 5, 7 món).
6. Đồ uống: Rượu, nước, trà, bia (tùy phong tục địa phương).
7. Vàng mã ngoài trời: Vàng Trời, Vàng Địa, Vàng Thổ công, Vàng Cô hồn (vàng lớn, in chữ “Thổ địa”, “Cô hồn” hoặc hình tiền cổ).

Lưu ý quan trọng: Tuyệt đối không cúng đồ chay cho mâm ngoài trời. Theo quan niệm dân gian, Thần linh và Cô hồn cần “mặn” để no bụng, cúng chay được coi là không thành kính, dễ khiến “cô hồn” oán giận, mang tai họa cho gia chủ.

Chi tiết mâm cúng trong nhà: Cúng Tổ tiên, Tiên tổ, Hương chủ, Ôn linh

Mâm cúng trong nhà (bày trước bàn thờ tổ tiên) là lễ cúng “gia đình”, trang trọng, tinh tế hơn. Mâm này thường gọi là mâm cơm năm hoặc mâm cúng chay/mặn tùy gia tộc, nhưng xu hướng phổ biến hiện nay là mâm mặn đầy đủ (cơm, canh, món mặn, món mặn) để mời tổ tiên về ăn Tết cùng con cháu.

Cấu trúc mâm trong nhà chuẩn gồm:
1. Bữa cơm năm (Bắt buộc): Cơm trắng (thường nấu từ gạo nếp hoặc gạo tẻ ngon), 1 bát canh (canh măng, canh bí, canh khổ qua hầm xương…), 2-3 món mặn (giò lụa, chả, thịt luộc, trứng luộc, nem chua…), 1 món rau (rau luộc chấm mắm hoặc xào), dưa món/mứt.
2. Bánh chưng / Bánh tét: 1 cặp hoặc 1 cái, đặt cạnh mâm cơm.
3. Xôi gấc / Xôi vò: 1 đĩa, rắc mè, muối vừng.
4. Ngũ quả: 1 khay ngũ quả bố trí cầu kỳ, đẹp mắt (xem chi tiết tại mục H3 bên dưới).
5. Đồ uống: Rượu, nước, trà, nước ngọt, bia – những loại tổ tiên 생前 thích uống.
6. Đồ ăn tổ tiên thích khi còn sống (Đặc thù): Đây là điểm thể hiện “lễ nhẹ tình nặng”. Nếu ông bà, cha mẹ đã khuất thích ăn cá kho tộ, bún riêu, chả cá… thì con cháu nên chế biến món đó đặt lên mâm. Chi tiết này khiến lễ cúng trở nên gần gũi, nhân văn.
7. Vàng mã trong nhà: Vàng Tổ tiên, Vàng Tiên tổ, Vàng Hương chủ, Vàng Ôn linh (vàng nhỏ hơn vàng ngoài trời, in chữ “Tổ tiên”, “Cao táng”, “Hương chủ”).

Sự khác biệt cốt lõi: Mâm ngoài trời – “Mâm xã giao”, hào phóng, bắt buộc mặn, mời thần linh và cô hồn. Mâm trong nhà – “Mâm gia tộc”, trang trọng, tinh tế, có cơm năm và món tổ tiên thích, mời tổ tiên về sum vầy.

Mâm ngũ quả cúng giao thừa chọn loại nào? Ý nghĩa ngũ hành Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ

Mâm ngũ quả cúng giao thừa phải chọn 5 loại quả đại diện cho 5 hành Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ, tuân theo nguyên tắc “sung ở dưới, bưởi ở trên” (kiểu Bắc) hoặc bố trí tháp (kiểu Nam) để hài hòa năng lượng, cầu mong năm mới tròn đầy, khang an. Việc chọn quả không chỉ để đẹp mà là ứng dụng phong thủy vào lễ cúng.

Nguyên tắc chọn quả dựa trên âm thanh tên gọi (tương đồng âm) và hình dáng, màu sắc ứng với ngũ hành:

Sự khác biệt giữa Ngũ quả Bắc và Ngũ quả Nam

Do khí hậu và cây trồng khác nhau, người Việt hai miền có cách bố trí ngũ quả khác biệt nhưng cùng hướng đến ý nghĩa ngũ hành:

• Ngũ quả kiểu Bắc (Truyền thống Hà Nội): Chuối, Bưởi, Quýt, Hồng, Lê (hoặc Táo, Sung).
  • Cách bày: Chuối làm gốc (dưới cùng), bùi bùi che chở. Trên chuối xếp Bưởi, Quýt. Đỉnh nhất là Hồng (đỏ) hoặc Lê/Táo/Sung. Hình dáng thường tháp tròn, ổn định.
  • Ý nghĩa: Chuối (Mộc – nương tựa), Bưởi/Quýt (Thổ – che chở), Hồng (Hỏa – hồng vận), Lê/Sung (Kim/Thủy – tài lộc, sung túc).
• Ngũ quả kiểu Nam (Truyền thống Sài Gòn/Miền Tây): Sung, Dừa, Đủ, Xoài, Mãng cầu (Cầu sung vừa đủ xài).
  • Cách bày: Thường bày trên khay lớn, phẳng hoặc xếp chồng nhẹ. Dừa để giữa hoặc dưới, các quả còn lại xếp xung quanh cân đối.
  • Ý nghĩa: Câu đối “Cầu – Sung – Vừa – Đủ – Xài” (Mãng cầu – Sung – Dừa – Đủ – Xoài) nghe rất “nghe tiếng”, cầu chúc năm mới không thiếu thốn gì.

Cách bày ngũ quả đẹp, cân đối trên khay mâm

Việc bày ngũ quả không chỉ đặt quả lên khay mà là “nghệ thuật xếp hình” để mâm cúng thêm trang trọng, đẹp mắt khi dâng hiến.

Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Cúng Dường Mật Tông Chuẩn Nghĩa: Nghi Thức, Bộ 8 Món Và Ý Nghĩa Từng Vật Phẩm

1. Kiểu tháp tròn (Phổ biến Bắc): Dùng chuối làm đệm (cùi chuối hướng ra ngoài, ngó chuối hướng vào trong tạo thành hình bông hoa). Xếp bưởi, quýt lên trên chuối. Đỉnh cùng đặt quả hồng (hoặc lê, táo, sung) làm “đỉnh tháp”. Có thể kẹp thêm lá dong, lá chuối non giữa các tầng để tạo màu xanh tươi mát.
2. Kiểu bố trí phẳng/cân đối (Phổ biến Nam & hiện đại): Chọn khay mâm lớn (khay gỗ, khay sơn mài, khay inox). Đặt dừa (nếu có) ở giữa. Xếp sung, đủ, xoài, mãng cầu xung quanh hình vòng tròn hoặc hình vuông cân đối. Quả hồng, quýt, bưởi xen kẽ tạo điểm nhấn màu đỏ, vàng, cam.
3. Các lưu ý “vàng” khi bày:
   • Quả phải tươi, sạch, không dập nát, không bị sâu bệnh.
   • Không dùng quả giả, quả nhựa – mất tinh khí, không được tổ tiên nhận phước.
   • Số lượng mỗi loại thường lấy số lẻ (1, 3, 5 quả).
   • Có thể trang trí thêm: Lá dong xanh, hoa hồng tươi, sen vàng, đèn led nhỏ gắn vào khay để mâm cúng lung linh vào đêm 30.

Văn khấn cúng giao thừa 30 Tết chuẩn: Bài khấn ngoài trời và trong nhà đầy đủ

Văn khấn cúng giao thừa 30 Tết chuẩn gồm 2 bài riêng biệt: Văn khấn cúng ngoài trời (Khấn Trời, Địa, Thần chủ, Thổ công, Cô hồn) và Văn khấn cúng trong nhà (Khấn Ngũ phương, Tiên tổ, Cao táng, Hương chủ, Ôn linh), được soạn theo mẫu Bộ Văn hóa – Thông tin, đọc thành kính, rõ ràng, không vội vã. Việc đọc đúng văn khấn, đúng đối tượng, đúng thứ tự là cầu nối tinh thần quan trọng nhất giữa người sống và cõi âm.

Dưới đây cung cấp đầy đủ 2 văn khấn mẫu chuẩn, chủ nhà có thể in ra hoặc lưu trên điện thoại để đọc dễ dàng đêm 30.

Văn khấn cúng ngoài trời (Mẫu chuẩn Bộ Văn hóa)

Văn khấn cúng Trời, Địa, Thần chủ, Thổ công, Cô hồn đêm 30 Tết (Giao thừa)

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Kính lạy chín phương trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Kính lạy Thái Thượng Ngũ phương Năm phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ, Chúa Thượng Ngọc Hoàng Thượng Đế.
Kính lạy Nam phương Tả phù Hỏa Đức Thần Quân, Bắc phương Hữu phù Thổ Đức Thần Quân.
Kính lạy Đông phương Thanh Đức Thần Quân, Tây phương Bạch Đức Thần Quân, Trung ương Hoàng Đức Thần Quân.
Kính lạy Thần chủ ngũ phương, Thần chủ năm phương, Long mạch Long thần, Hổ mạch Hổ thần.
Kính lạy Thái Tuế Chư Tôn, Giáp Tý Thái Tuế Tướng Quân.
Kính lạy Tả phù Hữu phù, Tứ trực Chư Tôn, Nhật Nguyệt Tinh thần.
Kính lạy Bản cảnh Thành hoàng Chư vị, Bản cảnh Bàn long Chư vị.
Kính lạy Địa chủ chính thần, Thổ địa chư vị, Thổ công Thổ cơ, Thổ môn Thổ lộ, Thổ khu Thổ trạch, Ngũ phương Thổ đế, Thập phương Thổ thần.
Kính lạy Các vị Cao tiên, Hậu tiên, Ngũ thế đồng đường, Cửu tộc tổ tông.
Kính lạy Cô hồn Ngũ phương, Vô chủ cô hồn, U u minh minh, Chúng sinh giới tính.

Hôm nay là ngày… tháng… năm… (Âm lịch: ngày 30 tháng Chạp năm…), là đêm Giao thừa Tết Nguyên Đán.

Con (cháu) là: Họ và tên chủ lễ
Ngụ tại: Địa chỉ đầy đủ nhà con

Tín tâm thành kính, hương hoa trân quý, trầu cau rượu nước, vàng mã tiền bạc, bánh quả mâm cúng, đã sắm sửa hoàn tất, dâng lên trước án.

Kính mời: Ngọc Hoàng Thượng Đế, Chư Phật Chư Tiên, Thần chủ Ngũ phương, Thái Tuế Chư Tôn, Tả Hữu Tứ Trực, Nhật Nguyệt Tinh thần, Thành hoàng Bàn long, Địa chủ Thổ địa, Thổ công Thổ cơ, Cao tiên Hậu tiên, Ngũ thế đồng đường, Cửu tộc tổ tông, Cô hồn Ngũ phương, Vô chủ cô hồn…

Xin vâng nhận hương hỏa, thụ hưởng lễ vật. Ban cho con cháu: Thuận buồm xuôi gió, vạn sự như ý. Gia đạo hòa thuận, thân khỏe tâm an. Tài lộc sinh sinh, công danh tiến tiến. Con cháu ngoan ngoãn, học hành giỏi giang. Kinh doanh buôn bán, lợi nhuận dư dả. Xua đuổi tà ma, ác quỷ, bệnh tật tai nạn. Giao thừa an lành, năm mới hồng vận.

Con (cháu) xin thành tâm lễ bái, cúi đầuISPR. (Khấn xong, đắp hương, vái 3 lần, xin xăm, hái lộc).

Văn khấn cúng trong nhà (Mẫu chuẩn Bộ Văn hóa)

Văn khấn cúng Tổ tiên, Tiên tổ, Hương chủ, Ôn linh đêm 30 Tết (Giao thừa)

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Kính lạy chín phương trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Kính lạy Thái Thượng Ngũ phương Năm phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ, Chúa Thượng Ngọc Hoàng Thượng Đế.
Kính lạy Thái Tuế Chư Tôn, Giáp Tý Thái Tuế Tướng Quân.
Kính lạy Tả phù Hữu phù, Tứ trực Chư Tôn, Nhật Nguyệt Tinh thần.
Kính lạy Bản cảnh Thành hoàng Chư vị, Bản cảnh Bàn long Chư vị.
Kính lạy Địa chủ chính thần, Thổ địa chư vị, Thổ công Thổ cơ, Thổ môn Thổ lộ, Thổ khu Thổ trạch, Ngũ phương Thổ đế, Thập phương Thổ thần.

Kính lạy: Ngũ phương Tiên tổ, Cao táng Tổ tiên, Hương chủ Chư vị, Ôn linh Chư vị.
Kính lạy: Ông Tên ông già nhất – nếu biết, Bà Tên bà già nhất – nếu biết.
Kính lạy: Cha Tên cha – nếu đã khuất, Mẹ Tên mẹ – nếu đã khuất.
Kính lạy: Các anh, chị, em, con, cháu Tên các thân nhân đã khuất trong gia tộc…

Hôm nay là ngày… tháng… năm… (Âm lịch: ngày 30 tháng Chạp năm…), là đêm Giao thừa Tết Nguyên Đán.

Con (cháu) là: Họ và tên chủ lễ
Ngụ tại: Địa chỉ đầy đủ nhà con

Tín tâm thành kính, hương hoa trân quý, trầu cau rượu nước, vàng mã tiền bạc, cơm năm mâm cúng, bánh chưng, xôi gấc, ngũ quả, đồ ăn uống… đã sắm sửa hoàn tất, dâng lên trước án.

Có thể bạn quan tâm: Ý Nghĩa & Công Đức Cúng Dường Xây Chùa: Cách Làm Phước Đúng Pháp & Danh Sách Dự Án Cần Góp

Kính mời: Ngũ phương Tiên tổ, Cao táng Tổ tiên, Hương chủ Chư vị, Ôn linh Chư vị, Ông…, Bà…, Cha…, Mẹ…, Các anh chị em con cháu… trong gia tộc và các vị tiên nhân, hiền nhân, nghĩa nhân…

Xin vâng nhận hương hỏa, thụ hưởng lễ vật. Năm cũ đã qua, năm mới đã đến. Con cháu tôn sùng phụ đức, nhớ trọng mẫu công. Kính mời chư vị linh hồn về nhà, hưởng phần mừng tuổi, ăn Tết sum vầy cùng con cháu.

Ban cho con cháu: Gia đạo hòa sleep, tổ tiên ban phước. Cha mẹ sống lâu, anh chị em khỏe re. Con cháu ngoan ngoãn, học hành tiến bộ. Việc làm suôn sẻ, kinh doanh phát tài. Xua đuổi bệnh tật, tai nạn, hung tà. Năm mới: Phúc – Lộc – Thọ – Trọn vẹn.

Con (cháu) xin thành tâm lễ bái, cúi đầuISPR. (Khấn xong, đắp hương, vái 3 lần, xin xăm, hái lộc, ngồi chờ tổ tiên “ăn xong” rồi dọn mâm).

Lưu ý cách đọc văn khấn cúng giao thừa đúng nghi thức

Văn khấn chỉ phát huy tác dụng khi được đọc đúng cách, đúng lúc, đúng tâm. Chủ lễ cần lưu ý các điểm sau để lễ cúng tròn vẹn:

1. Thái độ đọc: Ngồi quỳ hoặc đứng thẳng lưng, hai tay gắp hương (khi khấn mở đầu và khấn mời) hoặc hai tay 합 chắp trước ngực. Đọc to, rõ ràng, ngữ điệu trầm ấm, chậm rãi, tuyệt đối không vội vã, không lén lút, không nuốt lời.
2. Điền đúng thông tin: Phải ghi rõ ngày, tháng, năm (âm lịch), họ tên chủ lễ, địa chỉ nhà (số nhà, ngõ, đường, phường/xã, quận/huyện, tỉnh/thành). Nếu cúng ngoài trời ở địa điểm khác nhà (ví dụ: cửa hàng, đất vườn) thì đọc địa chỉ nơi cúng.
3. Thứ tự mời: Khấn ngoài trời mời từ “lớn đến nhỏ” (Ngọc Hoàng -> Thái Tuế -> Thành hoàng -> Thổ địa -> Cô hồn). Khấn trong nhà mời từ “xa đến gần” (Tiên tổ -> Cao táng -> Hương chủ -> Ôn linh -> Ông Bà Cha Mẹ -> Anh chị em).
4. Sau khi khấn xong:
   • Đắp 3 nhánh hương vào lô (hoặc 1 nhánh to).
   • Vái 3 lần (Cúi đầuISPR).
   • Xin xăm: Đợi hương cháy khoảng 1/3 – 1/2 thì xin xăm. Nếu được phép (xăm đẹp), mới tiến hành hái lộc, rước vàng.
   • Hái lộc: Lấy lá xương rồng, bưởi, hoặc tiền lộc trên bàn thờ hái ra túi áo/ví.
   • Rước vàng: Đốt vàng mã cho từng vị theo thứ tự (xem hướng dẫn chi tiết ở phần bổ sung).
5. Thời gian “ăn cúng”: Mâm ngoài trời thường dọn sau khi rước vàng xong (khoảng 30-60 phút). Mâm trong nhà thường để lâu hơn (đến 12h đêm hoặc sáng 1/1) tùy phong tục gia đình, để tổ tiên “ăn no” trước khi con cháu xuống ăn xông đất.

Lưu ý nhỏ: Nếu gia đình có người quá khổ (cha mẹ, ông bà vừa mất chưa满 3 năm) có thể thêm câu: “Kính lạy Cao táng Quan hệ Tên… năm nay mới mất, chưa kịp cúng Tết, xin mời về nhà hưởng phần mừng tuổi…” vào phần mời trong nhà.

Những lưu ý quan trọng và kịêng kỵ cần tránh khi cúng giao thừa đêm 30

Để cúng giao thừa trọn vẹn ý nghĩa và tránh các lỗi lầm trong phong tục, bạn cần nắm rõ ba nhóm lưu ý cốt lõi: thời gian thực hiện, kịêng kỵ vật phẩm và quy trình xử lý sau lễ.

Thời gian cúng: Không cúng quá sớm (trước 23h) hay quá muộn (sau 1h đêm), ưu tiên giờ Tý.

Giờ Tý (23h00 – 1h00 đêm) là khung giờ giao thiêng liêng nhất giữa năm cũ và năm mới, lúc dương khí bắt đầu sinh, âm khí dần tàn. Cúng trước 23h đêm 30 được coi là “cúng năm cũ” chưa kịp giao thừa, tổ tiên và chư vị thần linh chưa về đầy đủ. Ngược lại, cúng sau 1h đêm (sang giờ Sửu ngày 1/1) đã mất đi thời điểm “Trừ tịch” quan trọng, dễ khiến lễ cúng mất đi ý nghĩa tiễn cũ nghênh tân. Gia đình nên hoàn tất việc bày mâm, đắp hương sẵn sàng từ 22h30 – 22h45 để kịp khấn đúng lúc giao giờ. Nếu gia đình có người lớn tuổi hoặc trẻ nhỏ không thể thức khuya, có thể cử người đại diện chủ lễ đúng giờ, người khác có thể ngủ sớm và dậy sớm ngày 1/1 ăn xông đất.

Kịêng kỵ: Không cúng đồ chay cho mâm ngoài trời (cần mặn), không dùng hoa giả, quả hư, vàng mã giấy rẻ tiền.

Mâm cúng ngoài trời (cúng Trời, Địa, Thổ công, Cô hồn) là lễ cúng “dương”, dành cho các vị thần quản lý không gian, cõi trần và linh hồn không nơi nương tựa. Do đó, mâm này bắt buộc phải có đồ mặn (giò chả, gà luộc, xôi gấc, bánh chưng) để thể sự trang trọng, “có đầu có đuôi” cho năm mới. Cúng toàn đồ chay cho mâm ngoài trời là kịêng kỵ lớn, bị coi là thiếu tôn nghiêm, dễ khiến “ngoại tà” không được an nghỉ. Bên cạnh đó, tuyệt đối không dùng hoa giả, quả nhựa, quả hư (quả hỏng, dập nát) trên bàn thờ – điều này thể hiện sự không thành kính, “lễ nhẹ tình nhẹ” ngay từ vật phẩm. Vàng mã cũng cần chọn loại giấy vàng mã truyền thống (giấy dó, giấy bút) có in chữ Hán/Nôm rõ ràng, tránh vàng mã giấy mỏng, in kém, loại rẻ tiền thường dùng cho cúng cô hồn hàng ngày vì không đủ sự trang trọng cho đêm giao thừa.

Xử lý sau cúng: Thời gian dọn mâm (thường sau 12h đêm hoặc sáng 1/1), cách rước vàng mã, phân chia xôi gấc, ngũ quả ăn xông đất.

Sau khi khấn xong và xin xăm được phép (thường chờ 30 – 60 phút), chủ lễ tiến hành rước vàng mã. Thứ tự rước vàng: Thổ công (ngoài cổng) → Tổ tiên/Tiên tổ (trong nhà) → Ôn linh (góc bàn thờ hoặc bàn phụ). Vàng mã đốt riêng cho từng vị, rơi rụng tro vàng vào bát hương hoặc lò đốt riêng, không đốt chung một lúc. Về thời gian dọn mâm: Mâm ngoài trời thường dọn sớm hơn (sau khi rước vàng xong, khoảng 12h – 12h30 đêm) để dọn dẹp sân nhà đón năm mới. Mâm trong nhà thường để lâu hơn, nhiều gia đình để đến 1h – 2h đêm hoặc sáng sớm 1/1 (trước khi ăn xông đất) để tổ tiên “ăn no”. Khi dọn mâm, xôi gấc, bánh chưng, ngũ quả, đồ mặn được lấy xuống phân chia cho thành viên trong gia đình ăn “xông đất” – hành động mang ý nghĩa hứng may mắn, hồng vận cho năm mới. Rượu, trà, nước cúng có thể uống hoặc tưới vào gốc cây, hoa cúng để lại bàn thờ vài ngày cho đến khi héo mới thay.

Các biến thể thực tế và câu hỏi thường gặp khi chuẩn bị cúng giao thừa

Thực tế cúng giao thừa có nhiều biến thể tùy theo năm tháng thiếu/đủ, hoàn cảnh gia đình và phong tục địa phương, nhưng cốt lõi vẫn là lòng thành và đúng thứ tự lễ pháp.

Cúng giao thừa năm tháng thiếu (29 Tết) khác gì tháng đủ (30 Tết) về thời gian và mâm cúng?

Năm tháng thiếu (năm có 29 ngày tháng Chạp) cúng giao thừa diễn ra vào đêm 29 Tết thay vì 30, mâm cúng vẫn đảm bảo đầy đủ 2 mâm trong/ngoài nhưng có thể gọn nhẹ hơn về số lượng món mặn.

Khi năm âm lịch tháng Chạp chỉ có 29 ngày (tháng thiếu), đêm giao thừa rơi vào ngày 29 tháng Chạp (tức là không có ngày 30). Lúc này, giờ cúng vẫn là giờ Tý (23h00) đêm 29. Toàn bộ quy trình, văn khấn, thứ tự cúng (ngoài trước, trong sau) giữ nguyên như năm tháng đủ. Sự khác biệt chính nằm ở tâm lý và chuẩn bị: gia đình phải sớm hoàn tất việc chợ Tết, làm bánh chưng, dọn nhà trước ngày 29. Về mâm cúng, do ngày 29 thường rơi vào ngày làm việc hoặc gần Tết nên nhiều gia đình chọn cách gọn nhẹ món mặn (ví dụ: chỉ 1 đĩa giò, 1 gà luộc thay vì 3-5 món) nhưng vẫn bắt buộc có xôi gấc, bánh chưng, ngũ quả, rượu, trà, vàng mã. Văn khấn đọc y nguyên, chỉ thay đổi ngày tháng trong phần “Nián… Nguyệt… Nhật…”. Quan trọng là không được chủ quan nghĩ “tháng thiếu cúng nhẹ” mà bỏ qua các vị thần quan trọng như Thổ công, Cô hồn.

Cách cúng giao thừa đơn giản, gọn nhẹ cho gia đình bận rộn vẫn đảm bảo ý nghĩa truyền thống?

Để cúng giao thừa đơn giản nhưng vẫn đúng lễ pháp, gia đình có thể gộp văn khấn, giảm số lượng món mặn (chỉ cần canh, một mặn, cơm, xôi, ngũ quả) nhưng tập trung vào lòng thành: “Lễ nhẹ tình nặng”, vẫn phải đúng giờ Tý, đúng thứ tự ngoài -> trong.

Gia đình hiện đại, người đi làm xa, gia đình nhỏ có thể áp dụng quy trình tối giản sau:
1. Vật phẩm: Mâm ngoài trời: 1 khay xôi gấc, 1 đôi bánh chưng, 1 đĩa mứt/kẹo, 1 đĩa giò chả/gà luộc, 1 bó hoa tươi, rượu, nước, vàng mã. Mâm trong nhà: 1 bữa cơm năm (cơm, canh, 1 món mặn như thịt kho/hầm, 1 món rau), 1 đĩa xôi, 1 đĩa ngũ quả, bánh chưng, đồ uống tổ tiên thích.
2. Văn khấn: Thay vì đọc 2 bài khấn dài riêng biệt (ngoài/trong), có thể dùng bài khấn gộp chung (Khấn Ngũ phương, Thổ công, Tổ tiên, Ôn linh trong một bài) theo mẫu rút gọn của Bộ Văn hóa Thông tin. Việc này giảm thời gian khấn từ 30-40 phút xuống 10-15 phút nhưng vẫn mời đủ các vị.
3. Quy trình: Vẫn đắp hương ngoài trời trước -> Khấn -> Xin xăm -> Hái lộc -> Vào nhà đắp hương trong -> Khấn -> Xin xăm -> Hái lộc -> Rước vàng. Tuyệt đối không đảo thứ tự (cúng trong trước, ngoài sau) vì vi phạm quy tắc “Dương trước, Âm sau” (Thiên Địa trước, Tổ tiên sau).
4. Thái độ: Dù gọn, chủ lễ vẫn cần tắm rửa sạch sẽ, mặc áo dài/quần áo lịch sự, tâm niệm cầu an. “Lễ nhẹ tình nặng” là yếu tố quyết định giá trị của lễ cúng.

Trao đổi vàng mã, hương nến sau cúng giao thừa: Nên làm vào lúc nào và cách nào cho phù hợp?

Vàng mã nên rước sau khi xin xăm được phép (thường 30-60 phút sau khi khấn xong), đốt vàng mã cho từng vị (Thổ công, Tổ tiên, Ôn linh) riêng biệt, rơi rụng vàng ma vào bát hương hoặc lò đốt riêng.

Quy trình rước vàng chi tiết:
1. Chuẩn bị: Sau khi khấn xong, chủ lễ xin xăm (bói) tại mâm ngoài trời và mâm trong nhà. Nếu xăm “Được” (hai mặt một úp một ngửa) tại cả hai mâm -> Tiến hành rước vàng. Nếu “Chưa được” -> Khấn lại xin phép thêm lần 2, lần 3 (tối đa 3 lần).
2. Thứ tự rước:
Bước 1: Rước vàng Thổ công (Ngoài cổng/ Sân): Lấy vàng mã Thổ công (thường là vàng mã lớn, in chữ “Thổ công” hoặc “Phúc Lộc Thọ”) -> Đi ra cổng/sân -> Đắp hương -> Khấn mời Thổ công hưởng vàng -> Đốt vàng -> Rơi tro vào lò/bát hương ngoài.
Bước 2: Rước vàng Tổ tiên/Tiên tổ/Hương chủ (Trong nhà): Quay vào nhà -> Lấy vàng mã Tổ tiên (vàng mã cha, vàng mã mẹ, vàng mã tổ tiên) -> Đắp hương -> Khấn mời hưởng -> Đốt từng tờ/từng gói -> Rơi tro vào bát hương chính.
Bước 3: Rước vàng Ôn linh (Góc bàn thờ/Bàn phụ): Lấy vàng mã Ôn linh (vàng mã nhỏ, loại cho cô hồn/ôn linh) -> Đắp hương tại góc bàn thờ hoặc bàn phụ -> Khấn mời -> Đốt -> Rơi tro vào bát hương phụ.
3. Lưu ý: Không đốt chung tất cả vàng mã cùng một lúc (trừ khi gia đình cực kỳ gọn và đã thống nhất trước). Đốt riêng giúp “giao dịch” rõ ràng với từng đối tượng linh thiêng. Hương nến để tự tàn tự nhiên, không được thổi tắt bằng miệng.

Sai lầm thường gặp cần tránh khi chuẩn bị mâm cúng đêm 30 Tết?

Các sai lầm thường gặp bao gồm: mua ngũ quả sai quy tắc ngũ hành (thiếu loại, trùng loại), bày hoa hồng đơn độc (kịêng cúng ma), quên vàng mã cho Thổ công/Cô hồn, khấn nhầm vị, đọc khấn lén lút, vội vã dọn mâm trước giờ.

Cụ thể các lỗi cần loại bỏ:
Ngũ quả sai quy tắc: Mua 5 quả nhưng cùng nhóm ngũ hành (ví dụ: chỉ có xoài, dừa, đủ – đều thuộc Thủy/Mộc, thiếu Kim – sung/bưởi, thiếu Hỏa – hồng). Hoặc mua quả hư, quả dập, quả số lẻ không cân đối (ngũ quả phải số lẻ: 5, 7, 9 loại). Cách bày: Sung (Kim) to, bằng phẳng đặt dưới làm nền; Bưởi/Quýt (Thổ) đặt giữa; Dừa (Mộc) để ngang; Đủ/Xoài (Thủy) và Hồng (Hỏa) xen kẽ hai bên. Tuyệt đối không để hồng ở trên cùng nếu dùng kiểu tháp (hồng thuộc Hỏa, Hỏa sinh Thổ, nên để giữa hoặc dưới).
Bày hoa hồng đơn độc: Hoa hồng (đặc biệt hoa hồng đỏ) trong tín ngưỡng dân gian thường dùng cho cúng ma, cúng cô hồn hoặc ngày Tết Thanh Minh. Ngày giao thừa cúng Tổ tiên, Thần linh cần hoa symbolizes sự tươi mới, may mắn: Hoa hòe, hoa cúc vàng, hoa lan, hoa thủy tiên, hoa mai/đào. Nếu dùng hồng, phải xen kẽ với hoa cúc, hòe, không được để một mình bình hồng đỏ.
Quên vàng mã Thổ công/Cô hồn: Nhiều gia đình chỉ mua vàng mã Tổ tiên, quên vàng mã Thổ công (cúng ngoài cổng) và vàng mã Ôn linh/Cô hồn (cúng mâm ngoài trời). Điều này khiến mâm ngoài trời thiếu sự hoàn chỉnh, các vị không được “an tâm” về năm mới.
Khấn nhầm vị/Đọc lén lút: Đọc khấn ngoài trời mà mời “Tổ tiên”, hoặc khấn trong nhà mời “Thổ công”. Đọc khấn quá nhanh, nuốt chữ, giọng thì thầm như sợ người nghe -> Thể hiện sự không thành kính, thần linh không nghe rõ lời cầu mong. Cần đọc to, rõ, chậm, ngữ điệu trầm ấm.
Dọn mâm trước giờ: Dọn mâm ngoài trời ngay sau khi khấn xong (chưa xin xăm, chưa rước vàng) hoặc dọn mâm trong nhà trước 12h đêm (trước khi tổ tiên “ăn no”). Hành động này coi như “đuổi khách” trước khi khách kịp ăn uống, mang ý đầu xui cho năm mới.