Diễn Đàn Hát Văn Việt Nam
Album Đồng cốt Hình ảnh Tin tức

Đền Sòng và lễ hội Sòng Sơn – Ba Dội xưa

Thanh Hóa là mảnh đất được bao bọc bởi một lớp văn hóa dân gian đầy sắc màu và không ngạc nhiên khi đây là nơi đạo Mẫu được dưỡng nuôi và phát triển trong nhiều thế kỷ. Cho đến tận ngày nay, tín ngưỡng thuần Việt này vẫn đang cho thấy vị thế trong kho tàng văn hóa dân tộc, cũng như khẳng định một sức sống mãnh liệt trong đời sống tinh thần – tín ngưỡng con dân đất Việt. Và đền Sòng, nơi thờ Thánh Mẫu Liễu Hạnh đã trở thành một trung tâm thờ Mẫu lớn không chỉ của xứ Thanh mà của cả nước. Đền Sòng được xây dựng vào khoảng giữa thế kỷ XVIII. Trải qua thời gian dài bị xâm hại do thiên tai và chiến tranh, đến năm 1990, ngôi đền mới được trùng tu, tôn tạo nhưng đã không còn giữ được vẻ đẹp cổ kính xưa kia nữa. Song, các truyền thuyết dân gian còn lưu lại nhiều câu chuyện đậm màu huyền bí về sự tồn tại của ngôi đền.

Người ta cho rằng, chính công đức và sự linh thiêng của nhân vật được thờ phụng đã lay động đến cả thần linh và con người. Để rồi lễ hội đền Sòng cũng trở thành sinh hoạt tín ngưỡng lớn, hay là cuộc hành hương của hàng nghìn tín đồ đạo Mẫu khắp cả nước tìm về chiêm bái và bày tỏ sự ngưỡng vọng, thành kính đối với các Thánh Mẫu. Chính hội đền Sòng diễn ra vào ngày 22-2 âm lịch, với các nghi thức tế lễ được cắt đặt chặt chẽ. Xưa kia, việc dâng lễ và thực hiện các nghi thức cúng bái sẽ do phụ nữ đảm nhiệm. Họ được gọi là Bà Đồng, vốn là những người sống độc thân từ hồi còn trẻ, tự nguyện coi giữ đền và tự nguyện hầu Mẫu, hầu Thánh. Ngày nay, việc cúng tế có sự tham gia của các bản hội địa phương và cả các bản hội của các tỉnh, thành phố như Nam Định, Hà Nội, Hải Dương…

Một trong những nghi thức quan trọng nhất của lễ hội đền Sòng là rước Thánh Mẫu. Người xưa cho rằng, để Thánh Mẫu có thể quan sát cảnh vật, đất đai, sông núi nơi Mẫu ngự nên tượng Thánh Mẫu sẽ được rước từ chính tẩm qua cung Đệ nhị, Đệ tam và rước quanh đền. Những người tham gia đoàn rước là những Bà Đồng khiêng bàn thờ đặt lễ vật và đồ tế khí; 16 cô gái đồng trinh trong trang phục sặc sỡ đi giật lùi trước kiệu Thánh Mẫu và 16 cô gái đồng trinh đi phía sau kiệu cầm tán che. Đoàn rước Thánh Mẫu kết thúc sau khi tượng Thánh Mẫu, lễ vật, đồ tế khí đã được đưa vào an vị trong chính tẩm để bắt đầu cho cuộc tế nữ quan kéo dài tới nửa ngày. Phần hội trong lễ hội đền Sòng xưa kia hết sức phong phú, với các trò múa rồng, múa sư tử, đánh cờ, đánh vật, đánh đu, leo dây… Nhiều trò trong số đó đã không còn được duy trì trong lễ hội đền Sòng hiện nay; song phần hội cũng không vì thế mà kém phần thú vị, khi đây là nơi để thanh niên trai tráng trong vùng khoe tài đánh vật, luyện võ hay hát đối chầu văn…

Trẩy hội đền Sòng giữa tiết trời giao mùa để cảm nhận hết cái không khí linh thiêng, thành kính nơi Thánh Mẫu hiển linh.

Bài viết liên quan

NHỮNG BIỂU HIỆN CỦA NGƯỜI BỊ MA ÁM (BỊ VONG NHẬP, VONG THEO

admin

Tứ phủ, tín ngưỡng cổ xưa của người Việt

admin

Hành trình đi tìm lại pho tượng bị đánh cắp trong ngôi chùa cổ

admin

Để lại Bình luận

error: Content is protected !!